افسانهای قدیمی شده در مورد روش شارژ باتری لپتاپ

شاید شما هم شنیده باشید که میگن 1 (و البته موبایل) رو نباید به 1 گذاشت بلکه باید با 1 ازش استفاده کرد و وقتی شارژش به زیر 20% رسید اون رو به شارژر وصل کرد تا 80% شارژ بشه و باز اون رو قطع کرد. علتی هم که برای این توصیه مطرح میشه اینه که باتری در این میزان شارژ (بین 20 تا 80%) کمترین فشار رو تحمل میکنه که البته مطلب درستی است ولی همۀ ماجرا نیست.

در واقع چیزی که عمر باتری رو تموم میکنه تعداد سیکلهای شارژ و دشارژ باتری هست که محدودیت دارد و به چندهزار سیکل (بین 1000 تا 4000 سیکل بطور خیلی تقریبی) محدود است. تعریف سیکل هم همان تغییر قابل در شارژ باتری (حالا بین 20 تا 80%، یا هر محدوده دیگر مثل 100 تا 40% یا ....) است. با مستهلک شدن باتری با افزایش سیکلهای استفاده، حداکثر ظرفیت نگهداری شارژ آن (که برحسب میلی وات ساعت یا mWh بیان میشود) کمتر و کمتر شده تا به صفر برسد. البته ایرادهای دیگری هم ممکن است برای باتری رخ دهد و عمر آن را تمام کند (مثل اتصال کوتاه شدن سلولها) که در اینجا موضوع ما نیست.

بنابراین دو عامل بر عمر باتری اثر دارند: 1) تغییر قابل توجه (چند ده درصد) در شارژ باتری که باعث تمام شدن سیکلهای محدود شارژ - دشارژ باتری میشود؛ 2) فشاری که باتری در نگهداری 100% شارژ متحمل میشود.

در باتریهای 1 عامل دوم مهمتر بود و بنابراین توصیه میشد که لپتاپ یا موبایل در شارژ رها نشود. اما در لپتاپها و موبایلهای مدرن (که مثلاً از 2019 به این طرف ساخته شدهاند) عامل اول (تعداد سیکلها) مهم است.

در ویندوز 10 میتوانید وضعیت سلامت باتری را چک کنید. در قسمت سرچ کنار لوگوی ویندوز در سمت پایین و چپ صفحه حروف cmd را تایپ کنید تا صفحۀ مشکی کامَندپرومت (که از زوان سیستم عامل داس داشتیم و کاملاً نوستالژی است) باز شود. در این صفحه در خط فرمان این عبارت را تایپ (یا کپی پیست) کنید:

powercfg /batteryreport

بعد از چند ثانیه پیغام زیر ظاهر میشود: Battery life report saved to file path C:UsersWin 10 20H2battery-report.html. و این یعنی گزارشی در قالب یک فایل اچایامال در مسیر فوق ایجاد شده است. به مسیر فوق رفته و فایل را در یک مرورگر باز کنید. این فایل حاوی گزراش مفصلی از تاریخچۀ استفادۀ لپتاپ از باتری است. در همان اوایل فایل به اطلاعات زیر که مشخصات باتری نصب شده را نشان میدهد توجه کنید:

Installed batteries

DESIGN CAPACITY 41,428/00 mWh
FULL CHARGE CAPACITY 39,675/00 mWh
CYCLE COUNT 27

در اینجا ظرفیت طراحی باتری من حدود 41.400 میلیوات ساعت بوده که الان به 39.600 رسیده یعنی حدود 4.5% از عمر آن کم شده است. عمر لپتاپ من حدود 3 سال است (که در همین فایل در قسمت Usage history میتوانید تاریخ اولین استفاده را هم ببینید) و در این 3 سال تنها 27 سیکل را طی کرده است، چون من همیشه با برق کار میکنم.

در لپتاپ دیگری که طبق توصیۀ 20-80 از آن استفاده شده بود، در طی زمانی مشابه (3 سال)، 930 سیکل شارژ-دشارژ شمارش شده بود ظرفیت باتری از 5000 میلیوات ساعت به 33.900 رسیده بود یعنی 32% از ظرفیت باتری مستهلک شده بود! که نشان میدهد عامل اصلی استهلاک سیکلهاست نه در شارژ ماندن. و صد البته به دادههایی بیشتر نیاز است تا این نظر تایید شود. اگر مایل بودید وضعیت باتری خود را چک کنید و در کامنتها بنویسید:
عمر لپتاپ (بر حسب سال):
ظرفیت طراحی:
ظرفیت فعلی:
شمارش سیکلها:
طرز استفاده: همیشه با برق/ همیشه یا اغلب با باتری

+ نوشته شده در سه شنبه سی ام آبان ۱۴۰۲ ساعت 14:12 توسط احسان سپهریان  |